เมืองติ้งหยาง · คุกศาลสูงทางใต้ของเมือง
ท้องฟ้าแจ่มใส เป็นช่วงเดือนสี่อันงดงาม ทว่าอากาศค่อนข้างร้อนอบอ้าว
หันชิวรออยู่หน้าประตูด้านข้างของที่ทำการคุกศาลสูง ราวหนึ่งชั่วยาม ในที่สุดก็รอจนรถม้าของหวงหยางซั่วมาถึง
“เจ้าหนุ่ม มาแต่เช้าเชียวนะ รอมานานเท่าไรแล้ว!”
“ลุงหวงเพิ่งมาถึงไม่นานครับ!”
“อืม ในเมื่อเป็นเช่นนั้น...ก็ตามเราเข้าไปเถอะ”
เมื่อเข้าไปในที่ทำการคุกศาลสูง ประตูเหล็กดำอันหนักอึ้งก็ถูกทหารเหล็กสองนายซึ่งมีสีหน้าไร้อารมณ์ ค่อย ๆ ดึงเปิดออกตามสัญญาณของหวงหยางซั่ว เป็นช่องแคบเพียงพอให้คนหนึ่งผ่านเข้าไปได้
ความเย็นเยียบยากพรรณนา ผสมปนเปกับกลิ่นไม้ผุและกลิ่นคาวเลือดจาง ๆ พลันพุ่งเข้าปะทะใบหน้า ความอบอุ่นนอกประตูถูกกวาดหายไปในพริบตา จนหันชิวอดสั่นสะท้านไม่ได้
“ตามมา” หวงหยางซั่วเอ่ยเสียงต่ำ ก่อนก้าวเข้าไปเป็นคนแรก หันชิวตั้งสติแล้วเดินตามติดไป
ด้านในประตูมิใช่ห้องขังอย่างที่จินตนาการไว้ หากเป็นทางเดินลึกทอดลงเบื้องล่าง มีเพียงคบเพลิงประปรายบนผนังให้แสงสว่าง
แสงไฟเหลืองสลัวสั่นไหว เงาร่างของผู้คนทอดยาวบิดเบี้ยว
กลิ่นอับชื้นที่ยากจะสลาย และกลิ่นเหม็นคาวของสิ่งขับถ่ายบางอย่างทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ ทั้งยังปะปนกับเสียงสะอื้นแผ่วเบา ราวกับมีอยู่หรือไม่มีอยู่ ซึ่งถูกกดข่มจนแทบเงียบงัน
ชั่วขณะนั้น หันชิวรู้สึกอึดอัดกดดันขึ้นไม่น้อย
หวงหยางซั่วดูคุ้นเคยกับสถานที่แห่งนี้เป็นอย่างดี เขามองตรงไปข้างหน้า ฝีเท้ามั่นคงขณะเดินลงไปตามทางหลัก
ไม่นานหันชิวก็ได้เห็นสภาพจริงภายในคุกใต้ดิน สิ่งแรกที่ปรากฏแก่สายตาคือห้องขังที่เปิดแง้มอยู่ หญิงชราผมเผ้ารุงรังคนหนึ่งขดตัวอยู่ตรงมุมห้อง พึมพำกับผนังตามลำพัง
ในห้องขังข้างกัน มีหญิงสาวหลายคนในชุดขาดวิ่นเบียดกายอยู่ด้วยกัน สีหน้าเฉยชา แววตาเหม่อลอยจ้องมองความว่างเปล่า
คุกศาลสูงแห่งนี้ช่างเป็นนรกบนดินโดยแท้
หันชิวรู้สึกหนาวสะท้านในใจ พลันเข้าใจแล้วว่าเหตุใดผู้คนจากตระกูลสูงศักดิ์เหล่านั้น พอถูกคุมขังก็ถึงกับเสียสติหรือปลิดชีวิตตนเอง
ความรู้สึกราวกับตกจากสวรรค์ลงสู่ปลักโคลน สำหรับคนที่ได้รับการเลี้ยงดูอย่างสุขสบาย ไม่เคยลำบากมาก่อนแล้ว ช่างเป็นฝันร้ายยิ่งกว่าฝันร้ายเสียอีก
หวงหยางซั่วหยุดตรงหัวมุมแห่งหนึ่ง ซึ่งแห้งกว่าบริเวณอื่นเล็กน้อย ที่นั่นมีห้องหินเล็ก ๆ อยู่ห้องหนึ่ง
ชายร่างกำยำผู้ดูคล้ายหัวหน้าผู้คุมคนหนึ่งรออยู่ที่นั่นนานแล้ว พอเห็นหวงหยางซั่วก็รีบค้อมกายคำนับ “ขุนนางตรวจตราหวง!”
“อืม” หวงหยางซั่วขานรับอย่างไม่ใส่ใจ ล้วงสมุดเล่มหนาที่ห่อด้วยผ้าสีน้ำเงินเก่าออกจากอกเสื้อ แล้วกล่าวกับหัวหน้าผู้คุมว่า “ที่นี่ไม่มีธุระของเจ้าแล้ว ไปคอยอยู่ข้างนอก หากไม่มีคำสั่งจากข้า ห้ามผู้ใดเข้าใกล้”
“ขอรับ! ผู้น้อยเข้าใจแล้ว!” หัวหน้าผู้คุมไม่กล้าซักถามอีก ค้อมกายคำนับก่อนรีบถอยออกไป เสียงฝีเท้าหนักอึ้งดังก้องในทางเดิน แล้วค่อย ๆ เลือนหายไป
หวงหยางซั่วจึงเปิดผ้าสีน้ำเงินออก เผยให้เห็นสมุดเย็บเล่มด้วยด้ายเล่มหนึ่ง กระดาษเหลืองคล้ำ ขอบเล่มสึกหรออย่างหนัก
บนปกสมุดไม่มีตัวอักษร ทว่ากลับแผ่กลิ่นอายเก่าแก่ของเอกสารคดีที่ผ่านมานานปี
“นี่...เจ้าหนุ่ม มาดูนี่สิ” หวงหยางซั่วกวักมือเรียกหันชิวให้เข้ามาใกล้ “นี่คือสมุดรายชื่อนักโทษหญิงในคุกศาลสูงเขตที่เราดูแล จ้างคนรวบรวมขึ้นมาโดยเฉพาะ ข้างในบันทึกชื่อและฐานะ ภูมิลำเนา สาเหตุที่เข้าคุก ภูมิหลังตระกูล แล้วก็...อืม คำวิจารณ์บางอย่าง”
จู่ ๆ เขาก็กดเสียงต่ำลง แฝงความลึกลับอยู่ในน้ำเสียง
หันชิวขยับเข้าไปใกล้ ก็เห็นว่าบนหน้าสมุดมีตัวอักษรเขียนแน่นขนัดเต็มไปหมดจริง ๆ
【หวังยวี่เอ๋อ อายุสิบเก้า บุตรสาวคนที่สามของหวังหัวหยวน อดีตรองเจ้ากรมพิธีการ บิดาต้องโทษเพราะ “ล่วงเกินธรรมเนียมพิธีการ ลอบวิพากษ์เรื่องในวัง” ทรัพย์สินในตระกูลถูกริบ สตรีในครอบครัวถูกส่งเข้าไปเป็นทาสในตำหนักชั้นใน คำวิจารณ์: รูปโฉมงดงาม เชี่ยวชาญพิณ นิสัยอ่อนโยน】 (บุตรสาวขุนนางใหญ่ เปี่ยมความสามารถ ทว่าชะตากรรมถูกกำหนดไว้แล้ว)
【หลี่เซียงหลาน อายุสิบแปด ธิดาเพียงคนเดียวของหลี่ไป๋ว่าน พ่อค้าผู้มั่งคั่งแห่งจินหลิง บิดาถูกตัดสินประหารเพราะ “สมคบโจรเกลือ สนับสนุนศัตรูและร่วมมือกับโจร” ทรัพย์สินถูกยึดเป็นของหลวง สตรีในครอบครัวถูกส่งไปกรมมหรสพ คำวิจารณ์: รูปร่างอวบอิ่ม เชี่ยวชาญขับร้องร่ายรำ ค่อนข้างเอาแต่ใจ】 (คุณหนูพ่อค้า เกิดในตระกูลร่ำรวย ยากจะปกปิดความเอาแต่ใจ)
【เจ้าหงยวี่ อายุสิบเจ็ด อดีตสาวใช้ในจวนแม่ทัพพิทักษ์เหนือ เจ้านายของนางถูกเปิดโปงคดีคิดกบฏ นางจึงพลอยถูกคุมขังไปด้วย คำวิจารณ์: รูปร่างอรชร คล่องแคล่วว่องไว พูดน้อย】 (สาวใช้จวนแม่ทัพ ฐานะต่ำต้อยแต่ทำงานเก่ง...)
......
หันชิวอ่านคำแนะนำด้านบนแล้วตกตะลึงในใจ
คนเหล่านี้ล้วนเป็นคนที่ราชสำนักจับกุมในช่วงไม่กี่เดือนมานี้หรือ แม้แต่คนในจวนแม่ทัพก็ยังถูกจับด้วย
“ซี้ด...” หันชิวสูดหายใจลึกอย่างอดไม่ได้ ก่อนถามว่า “ลุงหวง คนในรายชื่อนี้เลือกได้ตามใจหรือครับ?”
“ถุย! ฝันไปเถอะเจ้าหนุ่ม คนที่มีฐานะสูงเกินไปเลือกไม่ได้หรอก ไม่แน่ว่าจะมีศัตรูคอยจับตา อาจหาเรื่องเดือดร้อนมาใส่ตัวได้ง่าย ๆ”
“หาแค่คนจากตระกูลใหญ่ที่ร่ำรวยก็พอ โดยเฉพาะพวกที่ถูกริบทรัพย์แล้วเนรเทศ หรือส่งไปกรมมหรสพเพื่อเป็นหญิงคณิกา”
ในคุกศาลสูงมีกฎที่มิได้เขียนไว้ข้อหนึ่ง คือจะผ่อนปรนให้สตรีในครอบครัวที่ถูกส่งไปกรมมหรสพเป็นพิเศษ หากมีคนจัดการไว้ล่วงหน้า
ก็ไม่จำเป็นต้องส่งตัวไปกรมมหรสพโดยตรง สามารถซื้อหามาได้ในราคาทาสชั้นต่ำ
คนที่มีฐานะสูงหน่อยย่อมถูกขุนนางใหญ่และผู้มีอำนาจจับจองไว้ ส่วนคนที่มีฐานะต่ำต้อยหน่อยอาจถูกขายให้ผู้คุมในราคาถูกด้วยซ้ำ
ส่วนพวกที่ถูกริบทรัพย์และเนรเทศนั้นยุ่งยากกว่า ยังต้องหาทางจัดแจงสถานะใหม่ ค่าใช้จ่ายย่อมสูงขึ้นตามไปด้วย
ระหว่างที่หวงหยางซั่วกำลังอธิบาย นิ้วของเขาก็หยุดลงบนชื่อหนึ่ง เขาแตะเบา ๆ น้ำเสียงแฝงแววแนะนำอยู่หลายส่วน
“นี่สิ เจ้าหนุ่ม ลองดูคนนี้ ไม่เลวเลย”
หันชิวมองตามทิศทางนิ้วของเขา แทบกลั้นสีหน้าไว้ไม่อยู่
【เสิ่นชิงเจี้ยว อายุสิบเจ็ด บุตรสาวอนุของเสิ่นว่านชวน แห่งสำนักค้าเกลือหวยหยาง (พ่อค้าเกลือ) บิดามีความผิดร้ายแรงฐาน “ลักลอบค้าเกลือและเหล็ก ทำให้รายได้หลวงปั่นป่วน” ทรัพย์สินในตระกูลถูกยึดทั้งหมด ญาติพี่น้องถูกเนรเทศ สตรีในครอบครัวขึ้นทะเบียนเป็นทาสหลวง รอขาย คำวิจารณ์: หัวโตหน้ากลม เนื้อหนังอวบอ้วนกำยำ】
“ท่านลุง ล้อเล่นหรือเปล่าครับ...คำว่าอวบอ้วนกำยำไม่ใช่เอาไว้บรรยายหมูหรือ?”
“แค่ก ๆ!” หวงหยางซั่วกระแอม ก่อนพูดต่อว่า “คนหนุ่มอย่าเลือกมากนักเลย สมุดเล่มนี้เราอ่านดูก่อนแล้ว”
“ในบรรดาคนที่ถูกจับช่วงนี้ คุณหนูคนนี้มีฐานะเหมาะสมที่สุด เราช่วยจัดการพาเจ้าออกไปได้ อีกอย่าง อ้วนแล้วเป็นไรไป เนื้อเยอะ ทั้งยังมีแรงดีด้วย!”
“ปกติเจ้าไม่อยู่บ้าน ก็ยังมีคนช่วยลงนาเพาะปลูกให้ มิใช่เรื่องน่ายินดีหรอกหรือ?”
หลังฟังจบ มุมปากของหันชิวก็กระตุกอย่างแรง
ให้ตายเถอะ แบบนี้ยังสู้หาหญิงหม้ายไม่ได้เลย!
หญิงหม้ายซุนในหมู่บ้านไม่ต้องพูดถึงเรื่องอื่น อย่างน้อยก็เป็นหญิงงามรูปร่างเพรียวบาง
ไหนว่าบุตรีตระกูลสูงศักดิ์ร่ำรวยไม่ใช่หรือ ไฉนกลับกลายเป็นหญิงอ้วนหน้ากลมไปได้?
รู้สึกเหมือนถูกหลอกเลย!
“ลุงหวง ไม่อย่างนั้นก็ช่างเถอะครับ นี่...ข้ารับไม่ไหวจริง ๆ ท่านดูรูปร่างข้าสิ หากนางหนักสักสองร้อยชั่งแล้วขึ้นมานั่งบนตัว ข้าคงถูกกดจนขี้แตกแน่”
“เลิกพูดเหลวไหลได้แล้ว นี่มันเวลาไหนกัน ถ้าเดือนนี้เจ้ายังไม่แต่งงาน ก็ต้องถูกจับไปเป็นทหาร”
“ไปดูตัวคุณหนูก่อนเถอะ ในสมุดไม่ได้เขียนไว้ว่าหนักสองร้อยชั่งสักหน่อย”
ด้วยเหตุนี้ หันชิวจึงถูกลากไปยังส่วนลึกของคุกใต้ดินด้วยสีหน้าสิ้นหวัง
ห้องขังอยู่ในตำแหน่งค่อนข้างห่างไกล มีหน้าต่างบานเล็กให้แสงจากฟ้าส่องลอดเข้ามาได้รำไร
หวงหยางซั่วหยิบกุญแจออกมา เสียงแกร๊กดังขึ้นขณะไขแม่กุญแจอันหนักอึ้ง
ประตูห้องขังถูกผลักเปิด แสงสว่างทะลักเข้าไปในห้องมืดสลัว
สายตาของหันชิวพลันถูกเงาร่างตรงมุมห้องดึงดูดไว้
เขาเห็นหญิงสาวในชุดนักโทษสีขาวเรียบคนหนึ่ง นั่งเงียบ ๆ บนเสื่อฟางหยาบ ๆ โดยหันหลังให้ประตู
แม้ตกอยู่ในที่คุมขัง แผ่นหลังของนางก็ยังตั้งตรงดุจไผ่เขียว เปล่งประกายเย็นชาสูงส่งซึ่งไม่เข้ากับสภาพแวดล้อมสกปรกโสมมแห่งนี้แม้แต่น้อย
ผมดำขลับเกล้าขึ้นอย่างเรียบง่าย ใช้ปิ่นไม้ปักยึดไว้ ปอยผมสองสามเส้นห้อยระลงมาถึงลำคอ ยิ่งขับให้ลำคอระหงขาวผ่องดุจหยก
เมื่อได้ยินเสียง หญิงสาวก็ค่อย ๆ หันหน้ากลับมา
ชั่วขณะนั้น หันชิวรู้สึกเหมือนลมหายใจสะดุดไปเล็กน้อย
คิ้วงามดุจขุนเขาไกลที่แต้มสีหมึก ดวงตาคล้ายสายน้ำสารทที่มีระลอกคลื่น จมูกโด่งงาม ริมฝีปากดุจกลีบเชอร์รี
แม้ใบหน้าจะเปื้อนคราบสกปรกอยู่บ้าง สีหน้าก็ซีดเซียวอิดโรยจากการถูกจองจำ ทว่าความงามอันน่าตะลึงนั้นกลับไม่ลดลงแม้แต่น้อย
โดยเฉพาะไฝชาดเล็ก ๆ ตามธรรมชาติระหว่างคิ้ว ซึ่งจางจนแทบมองไม่เห็น ประหนึ่งดอกเหมยกลางหิมะ เพิ่มความเย็นชาและห่างเหินให้แก่นางอีกหลายส่วน
งาม...งามเกินไปแล้ว!
หวงหยางซั่วมองหญิงสาวด้วยสีหน้าฉงน ไม่ยอมเชื่อ จึงถอยออกไปดูหมายเลขห้องขังด้านนอกอีกครั้ง และพบว่าตรงกันจริง ๆ
“ลุงหวง เรามาผิดที่หรือเปล่าครับ?”
“ไม่ผิดนี่ ห้องขังหมายเลขเจ็ดของเขตอักษรเจี่ย เจ้าใช่เสิ่นชิงเจี้ยวหรือไม่?”
แววตาของเสิ่นชิงเจี้ยวเต็มไปด้วยความหวาดระแวงและตื่นตระหนก นางพยักหน้าเบา ๆ แล้วกล่าวว่า “ผู้น้อยชิงเจี้ยว คารวะใต้เท้าเจ้าค่ะ!”
“ถ้าอย่างนั้น นางก็เป็นภรรยาของข้าสินะ...” สีหน้าของหันชิวพลันเปลี่ยนเป็นประหลาดขึ้นมาทันที