สหกรณ์หงฉี
ขณะนั้น หลี่เซี่ยงหยาง ผู้ใหญ่บ้านกองงานผิงอัน กำลังนั่งยอง ๆ อยู่หน้าสหกรณ์ พูดคุยกับคนจากกองงานอื่น
“ไม่รู้ว่าปัญญาชนที่ส่วนกลางส่งมารอบนี้เป็นยังไงบ้าง จะทำงานเป็นหรือเปล่าก็ไม่รู้… อีกไม่ช้าก็ถึงช่วงเก็บเกี่ยวข้าวสองรอบแล้ว” พูดจบก็ส่งบุหรี่ให้หัวหน้ากองงานชิงซานที่อยู่ข้าง ๆ มวนหนึ่ง
หัวหน้ากองงานชิงซานรับมาอย่างไม่ใส่ใจ จุดไฟสูบแล้วพ่นควันออกมา
“ฉันว่าไม่ไหวหรอก พวกเด็กบ้านนอกเข้ากรุงที่มาจากในเมือง ไหล่ก็แบกของไม่ไหว มือก็ยกของไม่ขึ้น ยังจะหวังให้พวกเขาทำงานอีกเหรอ? แค่ไม่ก่อเรื่อง ฉันก็ต้องจุดธูปขอบคุณฟ้าแล้ว”
พอนึกถึงปัญญาชนที่ชอบก่อเรื่องในกองงานของตัวเอง มีเรื่องนิดหน่อยก็ยกเอากฎระเบียบมาข่มเขา แถมยังทำอะไรไม่เป็นสักอย่าง แต่กินเก่งเป็นที่หนึ่ง!
เขาถอนหายใจ ชี้ขึ้นไปบนฟ้าแล้วพูดต่อ “เฮ้อ เหล่าหลี่ นายว่าไอ้พวกข้างบนคิดอะไรอยู่? บอกว่าจะให้คนมีความรู้มาพัฒนาชนบท แต่ไม่ใช่ว่ามาเพาะปลูกหรอกเหรอ? ปลูกก็ไม่เป็น เอาแต่ก่อกวน!”
“เหล่าหลิว ระวังคำพูดหน่อย!” ตาแก่หลี่นึกเสียใจที่คุยกับเขา หมอนี่พูดจาไม่รู้จักระวัง ถ้าคำพูดแพร่ออกไปแล้วพลอยทำให้เขาเดือดร้อนจะทำยังไง? แก่ขนาดนี้แล้ว เขาไม่อยากเข้าไปอยู่ในคณะกรรมการปฏิวัติหรอก
“ทำไมล่ะ? ฉันพูดตรงไหนผิด? ถ้าจะพูดเรื่องทำนา ก็ต้องพึ่งคนเก่าแก่อย่างพวกเรานี่แหละ เด็กหน้าใหม่พวกนั้นจะทำอะไรได้?”
ท้ายที่สุดเขายังเสริมอีกประโยค “แถมยังเป็นเด็กหน้าใหม่จากในเมืองอีกต่างหาก!”
ถึงอย่างนั้นก็ยังส่งปัญญาชนใหม่ลงมาให้ทุกปี ไม่รู้ว่ามาช่วยเหลือชนบท หรือมาตัวป่วนกันแน่