โจขวดอยู่ที่เมืองสู้นามาครบครึ่งเดือนแล้ว
นับเป็นช่วงเวลาว่างเว้นจากธุระที่หาได้ยากยิ่งในหลายปีมานี้
ไม่ต้องออกรบ ไม่ต้องเร่งเดินทาง ไม่ต้องไปนั่งลับทวนอยู่ข้างสนามฝึกทหาร และไม่ต้องลุกขึ้นมากลางดึกเพื่อดูแผนที่ขนาดใหญ่
ทุกวันเขานอนจนตะวันสายโด่งถึงค่อยลุกขึ้น หลังมื้อเช้าก็ไปเล่นหมากกับโจโก๊ที่เรือนหลังสองกระดาน แพ้แล้วก็ไม่ขุ่นเคือง ยังคงนั่งยองอยู่ใต้ต้นพุทราแทะหอมแห้งต่อไป
ฝีมือเดินหมากของโจโก๊เหมือนนิสัยของเจ้าตัวไม่มีผิด มั่นคงเป็นอย่างยิ่ง ค่อย ๆ วางหมากทีละก้าว ไม่รีบร้อนไม่เร่งรัด
ส่วนโจขวดเล่นหมากต่างออกไปโดยสิ้นเชิง เขาเดินหมากตามใจไร้แบบแผน บางครั้งวางหมากเร็วเสียจนโจโก๊ตามไม่ทัน บางครั้งก็นั่งยองอยู่บนม้านั่งหิน จ้องกระดานอยู่นาน ก่อนจะวางหมากประหลาดลงไปจนโจโก๊ถึงกับชะงัก
“เจ้าเล่นท่านี้อีกแล้วหรือ?” โจโก๊คีบหมากขาวไว้ในมือ มองหมากดำที่โจขวดเพิ่งวางลงบนกระดาน คิ้วขมวดจนแทบหนีบแมลงวันให้ตายได้ “นี่เรียกว่าการเดินหมากแบบใด? ทางดี ๆ มีอยู่เต็มกระดานไม่เดิน ดันมุดเข้าไปตรงมุมเสียได้”
โจขวดนั่งยองอยู่ฝั่งตรงข้าม คาบหอมแห้งไว้ในปาก ตอบเสียงอู้อี้ว่า “นี่เรียกว่าจู่โจมโดยไม่ให้ตั้งตัว ท่านปู่ไม่เข้าใจหรอก”
“ข้าไม่เข้าใจหรือ?” โจโก๊วางหมากขาวกลับลงในกล่องหมาก ยกถ้วยชาขึ้นจิบหนึ่งคำ “ตอนข้าเล่นหมาก พ่อของเจ้ายังไม่เกิดด้วยซ้ำ”
“เช่นนั้นตอนนั้นเหตุใดท่านไม่สอนพ่อข้าเล่นหมากเล่า?”
“สอนแล้ว แต่เขาเรียนไม่รู้เรื่อง สมองของเขาคิดแต่เรื่องจะรับราชการกับทำศึก พอเล่นหมากก็ยังคิดแต่จะวางแผนเล่นงานคนอื่น เล่นไปเล่นมาจนท้ายที่สุดยังลืมว่าตัวเองกำลังเล่นหมากอะไรอยู่”
โจขวดหัวเราะหึ ๆ กัดหอมแห้งเข้าไปคำหนึ่ง เคี้ยวแล้วกลืนลงคอ จากนั้นจึงเก็บหมากดำบนกระดานทีละเม็ด “เช่นนั้นตอนท่านปู่สอนข้า ท่านก็ด่าข้าไม่น้อยเหมือนกันนะ”