ฤดูเก็บเกี่ยวผ่านไปอย่างรวดเร็ว
ทุกคนในที่สุดก็ได้หายใจได้เต็มปอดสักที
แต่ที่สำนักงานหมู่บ้าน บรรยากาศกลับตึงเครียดยิ่งกว่าตอนเก็บเกี่ยวเสียอีก
หัวหน้าหมู่บ้านร้อนใจจนเหมือนมดตกน้ำร้อน เดินวนไปวนมาอยู่ในสำนักงาน มือถือสมุดบันทึกคะแนนแรงงานของแต่ละครอบครัวไว้แน่น คิ้วขมวดจนแน่นสนิท
ลุงเฉิน นักบัญชีเฒ่า ป่วยล้มลง ตอนนี้นอนพักอยู่บนเตียงในห้องพักด้านข้าง ยังได้ยินเสียงไอแว่วมาจากในนั้น
แต่บัญชีคะแนนแรงงานนี้ ผลักต่อไปอีกแม้แต่วันเดียวก็ไม่ได้แล้ว คนทั้งหมู่บ้านหลายร้อยชีวิตกำลังจ้องรอแบ่งเมล็ดพืชไว้ใช้ตรุษจีนอยู่
"นี่จะทำยังไงดี จะทำยังไงกันนะ!" หัวหน้าหมู่บ้านเครียดจนตบโต๊ะปัง
เขาก็รู้จักอักษรบ้าง แต่การคิดเลขเป็นงานที่ต้องละเอียดรอบคอบ แบบนี้เขาทำไม่ไหว
คนอื่นในหมู่บ้านล่ะ เขาไล่คิดทีละคนในหัว คนที่รู้หนังสือยังนับหัวแม้มือ แล้วคนที่คิดเลขเป็นน่ะ... ไม่มีเลย!
นี่คือบัญชีที่เป็นทั้งชีวิตและปากท้องของทุกครอบครัว แค่ตัวเลขผิดหนึ่งตัวก็อาจก่อเรื่องใหญ่ได้
สุดท้ายไม่มีทางเลือก หัวหน้าหมู่บ้านคิดวิธีหนึ่งขึ้นได้
เขารอจนพ้นเวลาอาหารเย็น ตอนที่ทุกคนว่างพอควร แล้วเรียกประชุมด่วนที่ลานนวดข้าว
ตะโกนลั่นด้วยเสียงใหญ่สุดเสียง
"ชาวบ้านทุกคน! นักบัญชีเฉินป่วยหนัก แต่บัญชีคะแนนแรงงานกำลังรอการคำนวณ เรานั่งรอกันมือเท้าตักไม่ได้ เดี๋ยวนี้ขอดูหน่อย ในหมู่บ้านเรามีใครคิดเลขเป็นบ้าง ออกมาช่วยทีได้ไหม
คำนวณช้าไม่เป็นไร ขอแค่ใจเย็น ละเอียด คิดให้ถูกต้องชัดเจนก็พอ!
ใครมาช่วย หมู่บ้านจะบันทึกให้... เอ่อ... ให้ยี่สิบคะแนนแรงงาน!"
"ยี่สิบคะแนนแรงงาน" รางวัลนี้ถือว่ายิ่งใหญ่ไม่น้อย เทียบได้กับแรงงานหนักของคนหนุ่มสองถึงสามวัน
แต่กลุ่มคนมืดฟูข้างล่างแค่อื้อฮือกันแวบหนึ่ง แล้วก็เงียบกริบ
ต่างคนต่างมองหน้ากัน ส่วนใหญ่เต็มไปด้วยความหลับตาลปัตร