กระทรวงเครื่องเหรียญเป็นหนึ่งในสี่หน่วยงานสังกัดกระทรวงการคลัง หน้าที่หลักคือดูแลคลังหลวงและเงินตรา รับผิดชอบการรับจ่ายของคลังหลวง การหล่อและการเผยแพร่เงินตรา ทั้งยังดูแลการเก็บรักษาทรัพย์สินในคลัง และจัดเก็บภาษีจากสินค้าผูกขาดอย่างเกลือและชา
ในการสอบคัดเลือกข้าราชการครั้งนี้ ข้อยุทธศาสตร์ข้อแรกที่เกี่ยวกับภาษีเกลือ เป็นข้อที่กระทรวงเครื่องเหรียญตั้งขึ้น
เกลือลับแพร่ระบาด เกลือแผ่นดินขายไม่ออก เมื่อขายเกลือแผ่นดินไม่ได้ ภาษีเกลือก็เก็บเข้าคลังไม่ได้ นี่เป็นปัญหาที่กระทรวงเครื่องเหรียญต้องการแก้ไขมาโดยตลอด
ครั้งนี้กระทรวงเครื่องเหรียญตั้งข้อสอบข้อนี้ขึ้นมา ประการแรกเพื่อทดสอบผู้เข้าสอบ ประการที่สองเพื่อรวบรวมปัญญาจากผู้คนทั่วหล้า ดูว่าจะได้วิธีฝ่าทางตันมาหรือไม่
ตลอดทั้งวัน เขาอ่านข้อสอบไปหลายร้อยฉบับ ข้อสอบที่เขาวินิจฉัยให้อยู่ชั้นเจียมีเพียงฉบับเดียว และยังเป็นเพียงเจียล่างเท่านั้น
ข้อสอบเรื่องการบริหารเกลือนี้ แม้จะเป็นเรื่องเก่าที่พูดกันซ้ำแล้วซ้ำเล่า แต่คนที่สามารถเสนอสิ่งใหม่ได้มีน้อยยิ่งนัก
ยุทธศาสตร์ของผู้เข้าสอบส่วนใหญ่ก็หนีไม่พ้นสามวิธีเดิม ๆ คือ “เพิ่มโทษแก่ผู้ค้าเกลือลับ” “ลดราคาเกลือแผ่นดิน” และ “เพิ่มจำนวนขุนนางตรวจการเกลือ”
มิใช่ว่าพวกเขาทำผิด เพียงแต่วิธีเหล่านี้ราชสำนักใช้แล้วใช้เล่า แก้ได้เพียงอาการภายนอก แต่ไม่อาจรักษาถึงรากโรค
ข้อสอบที่อยู่ในมือเขาฉบับนี้กลับเป็นข้อยกเว้น
ปัญหาของยุทธศาสตร์บทนี้มิใช่เก่าเกินไป หากแต่ใหม่เกินไป
การตากเกลือแบบแบ่งระดับ การกรองเพื่อทำให้บริสุทธิ์... ตู้อวี่เคยเป็นขุนนางตรวจการเกลือนานกว่าสิบปี จึงคุ้นเคยกับกรรมวิธีผลิตเกลือทุกรูปแบบเป็นอย่างดี
แต่สองวิธีนี้ เขาไม่เคยได้ยินมาก่อนเลย
