เข้าวังของตระกูลกู้ได้สามวัน ฉันก็เริ่มหาอะไรทำ
ไม่ใช่ว่าอยู่เฉยไม่ได้ แต่เพราะคนเราหากทั้งวันไม่มีอะไรทำ ก็จะเหลือแต่ความคิดฟุ้งซ่าน คิดถึงที่กู้เฉิงสวินเมื่อคืนไม่ได้กลับมา คิดถึงสายตาเย็นชาที่คุณยายส่งให้ฉันตอนเช้า คิดถึงเรื่องเก่าๆ ที่ฟู่ฮุยเหนียงพูดถึงเมื่อคราวก่อน มันเป็นเรื่องเก่าอะไรกันแน่ ความคิดเหล่านี้หากปล่อยให้มันงอกงามต่อไป ไม่ช้าก็ต้องกลายเป็นปมในใจ
สู้ทำอะไรที่เป็นประโยชน์ดีกว่า
ฉันถามหลินปั๋วเหนียนว่า บัญชีรายวันของห้างตระกูลกู้ ใครเป็นคนดูแล
หลินปั๋วเหนียนชะงักไปครู่หนึ่ง แล้วตอบว่า ที่ผ่านมาคุณเฉียนแห่งแผนกบัญชีเป็นคนดูแล และคุณชายใหญ่เป็นคนตรวจสอบ
ฉันจึงถามว่า ขอยืมสมุดบัญชีดูหน่อยได้ไหม ตอนอยู่ที่ซูโจวฉันเคยช่วยพ่อดูแลบัญชี ตอนนี้มือว่าง อยากทำความคุ้นเคยกับรายรับรายจ่ายในบ้าน
สีหน้าของหลินปั๋วเหนียนแฝงความลังเลอย่างประณีต เขามองฉันอยู่ครู่หนึ่งแล้วบอกว่าจะไปกราบทูลคุณชายใหญ่
ฉันพยักหน้า รออยู่
คำตอบของกู้เฉิงสวินมาเร็วกว่าที่คิด มีเพียงคำเดียว: ได้
ดังนั้นบ่ายวันนั้น คุณเฉียนจึงขนสมุดบัญชีย้อนหลังสามปีเข้ามาในห้องโถงข้างที่ฉันพัก ขนมาถึงสองรอบ วางเรียงบนโต๊ะ หนาเป็นตั้ง สูงราวหนึ่งคืบ
คุณเฉียนเป็นชายผอมบางวัยราวห้าสิบ แว่นตาหนา นิ้วยาว ตอนเข้ามาวางสมุดบัญชี สายตาเขามักจะเหลือบมองฉันตลอด สีหน้าแฝงความอึดอัดที่ไม่ชัดเจนนัก แต่คำพูดกลับสุภาพ: คุณหญิงน้อย หากมีสิ่งใดไม่เข้าใจ เชิญถามเฉียนผู้น้อยได้เสมอ
ขอบคุณคุณเฉียนมาก ฉันกล่าว ฉันจะลองอ่านดูก่อน หากไม่เข้าใจจะมาขอคำแนะนำทีหลัง
เขาจากไป ฉันนั่งลง จัดเรียงสมุดบัญชีตามปี เริ่มเปิดเล่มแรกสุด
ไป๋เส้าหยิบเก้าอี้มานั่งข้างๆ ฉัน อ่านยังไม่ถึงสองหน้าก็เริ่มหาว: คุณหนู ตรงนี้เต็มไปด้วยตัวเลข คุณหนูอ่านออกหรือ
อ่านออกสิ
มีอะไรน่าอ่านนัก
ไปทำงานของเธอเถอะ ฉันไม่เงยหน้า ไม่ต้องมานั่งเป็นเพื่อนฉันหรอก
ไป๋เส้าราวกับได้รับอภัยโทษ ยกห่วงปักผ้าเดินเข้าห้องด้านใน
ห้องเงียบลง เหลือเพียงเสียงพลิกสมุดบัญชี แผ่วเบา และเสียงน้ำคลองซูโจวนอกหน้าต่างที่ลอยเข้ามาเป็นครั้งคราว
พ่อสอนวิชาเลขให้ฉัน เริ่มตั้งแต่อายุสิบเอ็ดปี ท่านบอกว่า ในยุคสมัยนี้ สิ่งที่ผู้หญิงจะพึ่งพาได้อย่างมั่นคงที่สุดไม่ใช่ผู้ชาย แต่เป็นดวงตาที่อ่านบัญชีได้ชัดเจนของตัวเอง ฉันเรียนกับท่านเจ็ดแปดปี ปิดบัญชีโรงเรียนสอนหนังสือของท่านได้อย่างละเอียด ต่อมาบ้านเราเงินทองขัดสน ฉันเองที่ถือสมุดบัญชี คิดคำนวณรายจ่ายทุกบาทอย่างละเอียด จึงฝ่าพ้นช่วงสองปีที่พ่อป่วยนอนติดเตียงอันยากลำบากที่สุดมาได้
ดังนั้นสมุดบัญชีสำหรับฉัน ไม่ใช่เรื่องยาก แต่เป็นเส้นทางที่คุ้นเคย
บัญชีของห้างตระกูลกู้ เมื่อมองคร่าวๆ ไม่พบปัญหา ยิ่งไปกว่านั้น ตัวเลขบนหน้ากระดาษเรียบร้อยยิ่งนัก ตัวหนังสือของคุณเฉียนเขียนตรงเป็นระเบียบ แบ่งหมวดหมู่ละเอียด รายการรายรับรายจ่ายชัดเจน ดูออกว่าเป็นนักบัญชีเก่าที่ทำงานมานานหลายปี
ฉันอ่านปีแรกจบ เปิดปีที่สอง ก็ยังดูปกติ
แต่เมื่อเปิดถึงครึ่งปีหลังของปีที่สอง เดือนที่เจ็ด ปลายปากกาของฉันก็ชะงัก
มีรายการค้าเงินจำนวนหนึ่ง รายการเป็นเงินสี่ร้อยยี่สิบเหรียญ รายการสินค้าคือวัตถุดิบผ้าฝ้าย ห้างสินค้าเจียงหนาน
ฉันเปิดย้อนหลัง หาบันทึกการสั่งซื้อของห้างสินค้าเจียงหนานก่อนหน้านี้ เปรียบเทียบทีละรายการ พบว่า วัตถุดิบผ้าฝ้ายเกรดเดียวกัน ฤดูใบไม้ผลิปีนี้ ราคาต่อหน่วย สูงกว่าครึ่งปีก่อนถึงหนึ่งเท่าครึ่งของสิบเปอร์เซ็นต์
ฉันจดลงในกระดาษ แล้วอ่านต่อ
สองเดือนต่อมา ก็มีอีกรายการหนึ่ง วัตถุดิบผ้าฝ้าย ห้างสินค้าเจียงหนาน จำนวนเงินสามร้อยเจ็ดสิบบาท ราคาต่อหน่วยสูงกว่าราคาตลาดเกือบสิบเปอร์เซ็นต์
ฉันจดทั้งสองรายการนี้ แล้วย้อนกลับไปปีแรก หาบันทึกที่เกี่ยวข้องกับผ้าฝ้ายทั้งหมดใหม่ เปรียบเทียบแล้ว ในใจเริ่มมีภาพคร่าวๆ แต่ยังไม่รีบสรุป อ่านต่อไปเรื่อยๆ
เมื่อฉันอ่านสมุดบัญชีสามปีครบหมด ท้องฟ้าก็มืดลงแล้ว ไป๋เส้าเดินเข้ามาจุดตะเกียงอย่างเงียบๆ แล้วก็เดินออกไปเงียบๆ คงเห็นฉันจดจ่อจึงไม่กล้าส่งเสียง
ฉันนั่งใต้แสงตะเกียง จัดเรียงตัวเลขในบันทึกของฉันใหม่ วางไว้ตรงหน้า มองอยู่นาน
ช่องโหว่ไม่ได้มีเพียงจุดเดียว แต่กระจายอยู่ในบัญชีสองปีที่ผ่านมา ระยะเวลายาวนาน จำนวนเงินแต่ละรายการไม่มากนัก ปะปนอยู่ในบัญชีปกติ หากไม่ตรวจทีละบรรทัด ยากที่จะสังเกตเห็น
แต่หากรวมช่องโหว่ที่กระจายเหล่านี้เข้าด้วยกัน ก็ไม่ใช่จำนวนเล็กน้อย
ฉันบวกตัวเลขหลายตัวบนกระดาษ ผลลัพธ์คือ: ในสองปี มีเงินเกือบสามพันบาท ผ่านการตั้งราคาซื้อที่สูงเกินจริง ไหลไปสู่ห้างสินค้าเจียงหนานที่ปรากฏในบัญชี
สามพันบาท
ฉันวางปากกาลง ปล่อยให้ตัวเลขนี้ค้างอยู่ในใจเงียบๆ สักพัก
นี่ไม่ใช่ความผิดพลาดในการจดบันทึก และไม่ใช่การละเลยในบัญชี นี่คือการจงใจทำของใครบางคน ใช้ราคาซื้อเป็นเครื่องมือ ค่อยๆ ย้ายเงินออกจากบัญชีห้าง ไปสู่ที่ที่เรียกว่าห้างสินค้าเจียงหนาน ส่วนห้างสินค้าเจียงหนานนี้ มีอยู่จริงหรือไม่ ต้องสืบเพิ่มเติม
ฉันพับกระดาษที่จดตัวเลขไว้ เก็บลงก้นหีบแต่งหน้า จัดเรียงสมุดบัญชีบนโต๊ะให้เรียบร้อยใหม่
คุณเฉียน ฉันเรียกที่ประตูห้องโถงข้าง
เด็กรับใช้ที่อยู่ด้านนอกไปตาม คุณเฉียนมาเร็วมาก พอเข้าประตูก็ถามก่อน: คุณหญิงน้อยอ่านเสร็จแล้วหรือ มีจุดใดที่สงสัยหรือไม่
ฉันเงยหน้ามองเขา พูดอย่างสงบ: ไม่มี อ่านเข้าใจหมดแล้ว ลำบากคุณเฉียนแล้ว พรุ่งนี้ฉันจะอ่านอีกครั้ง วันนี้วางไว้ที่นี่ก่อน
หลังแว่นตาหนาๆ ของคุณเฉียน ดวงตาคู่นั้นขยับเล็กน้อย แล้วพูดว่า: งั้นเฉียนผู้น้อยขอลาก่อน
เขาหันหลัง ฉันมองแผ่นหลังของเขา จดจำเงียบๆ: สายตาที่เขาเคลื่อนไหวเมื่อครู่ ไปทางซ้าย แล้วก็ลงล่าง นั่นคือรายละเอียดที่คนมักแสดงออกเมื่อพยายามปกปิดอารมณ์บางอย่าง
พ่อเคยพูดว่า การคิดบัญชีไม่ใช่แค่คิดตัวเลข แต่ต้องคิดคนด้วย
ฉันกดเรื่องสมุดบัญชีไว้ในใจ ไม่ได้บอกใคร แม้แต่ไป๋เส้าก็ไม่บอก ตอนมื้อเย็น เจ้าแม่ฉีอุ้มชามซุปเข้ามา นั่งข้างๆ ฉัน คุยเรื่องซูโจวบ้านเกิด ฉันฟัง บางครั้งตอบรับไป ความคิดยังคงวนเวียนอยู่ที่การหายไปของสามพันบาท
ห้างสินค้าเจียงหนาน
ชื่อนี้ ห้างตระกูลกู้ซื้อวัตถุดิบผ้าฝ้ายจากที่นี่มาสองปี ราคาต่อหน่วยสูงตลอด มีที่อยู่ในบัญชี อยู่ในเซี่ยงไฮ้ แต่ราคาตลาดผ้าในเซี่ยงไฮ้ ก่อนเข้าตระกูลกู้ฉันเคยสอบถามมาบ้าง ราคาต่อหน่วยนี้ ไม่ว่าใครคิด ก็ไม่ตรงกัน
ห้างนี้ ไม่ก็เป็นแค่ป้ายโฆษณาที่ว่างเปล่า หรือไม่ก็เป็นธุรกิจส่วนตัวของใครบางคน
เงินที่โอนออกไป ไหลเข้ากระเป๋าตัวเอง
ฉันคีบผักคำหนึ่ง เคี้ยวช้าๆ ในใจนับคนในตระกูลกู้ที่สามารถเข้าถึงบัญชีได้: คุณเฉียน ดูแลสมุดบัญชี; หลินปั๋วเหนียน ดูแลธุรกรรมเข้า-ออก; กู้เฉิงสวิน ตรวจสอบบัญชีรวมทุกเดือน
กู้เฉิงสวิน
ฉันหยุดชื่อนี้ในใจครู่หนึ่ง แล้ววางไว้ข้างๆ ยังไม่รีบคิด
ไม่ใช่เพราะฉันไว้ใจเขา แต่เพราะ หากเขาจะยักยอกเงินของห้างตัวเอง วิธีนี้คงไม่ต้องลำบากขนาดนี้
แล้วเรื่องนี้ ใครเป็นคนทำ?
กลางคืน ฉันพลิกตัวไปมา นอนไม่หลับ สมองหมุนวนไปมาอยู่กับตัวเลขหลายชุด
นอกหน้าต่าง คลองซูโจวยังคงสงบในยามค่ำคืน บางครั้งมีแสงไฟเรือลอยผ่าน สะท้อนบนกระดาษติดหน้าต่าง วาบหนึ่ง แล้วก็หายไป
ช่องโหว่ในบัญชี เหมือนเส้นด้ายเส้นเล็ก เริ่มจากสองปีก่อน ทะลุมาถึงปัจจุบัน ปลายอีกด้านหนึ่ง ไม่รู้ว่าอยู่ในมือใคร
เส้นนี้ ฉันจำไว้ก่อน
ไม่ช้าก็เร็ว จะต้องหาปลายอีกด้านหนึ่งให้พบ