การทดลองในแปลงเพาะปลูกตลอดหลายวันมานี้ได้ข้อสรุปทั้งหมดแล้ว เหล่าขุนนางกรมเกษตรตรวจสอบซ้ำแล้วซ้ำเล่า เปรียบเทียบอย่างละเอียด ก่อนส่งฎีการายงานผลฉบับสมบูรณ์เข้าสู่ตำหนักเฉียนชิง
ภายในตำหนัก คังซีนั่งประทับอยู่เบื้องหน้าพระแท่นทรงงาน ปลายนิ้วไล้ไปตามถ้อยคำในฎีกา พลางฟังเจ้ากรมเกษตรที่ยืนก้มกายกราบทูลรายละเอียดเบื้องล่าง สีพระพักตร์ซับซ้อนจนยากบรรยาย
“กราบทูลฝ่าบาท ปุ๋ยมูลดินประสิวสูตรใหม่นี้มีประสิทธิผลดียิ่ง ผ่านการทดลองปลูกในแปลงหลายครั้งและตรวจสอบอย่างถี่ถ้วนแล้ว หากใช้ตามสัดส่วนที่กำหนดอย่างเคร่งครัด ธัญพืชและผักสดนานาชนิดจะเติบโตแข็งแรงขึ้นอย่างเห็นได้ชัด เมื่อถึงฤดูเก็บเกี่ยว ผลผลิตย่อมเพิ่มขึ้นเป็นเท่าตัว ทั้งยังเป็นประโยชน์อย่างยิ่งต่อการเพาะปลูก ช่วยเพิ่มผลผลิตและทำให้คลังเสบียงเต็มเปี่ยมพ่ะย่ะค่ะ”
“มีเพียงสัดส่วนของวิธีนี้ที่คลาดเคลื่อนไม่ได้แม้แต่น้อย ห้ามเปลี่ยนแปลงตามอำเภอใจเด็ดขาด หากสัดส่วนเสียสมดุลเพียงเล็กน้อย อย่างเบาก็สิ้นเปลืองแรงงานและทุนทรัพย์ อย่างหนักก็ทำให้ต้นกล้าไหม้และทำลายไร่นาทั้งผืนพ่ะย่ะค่ะ”
เขาก้มกายกราบทูลตามจริง “กระหม่อมขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตว่า ภายหน้าเมื่อเผยแพร่แก่ราษฎร ขอฝ่าบาทโปรดให้ประกาศสัดส่วนมาตรฐานเป็นลายลักษณ์อักษร และมีพระบัญชาให้ขุนนางกับราษฎรทั่วทุกแห่งใช้ตามข้อกำหนด เพื่อป้องกันการแก้ไขสัดส่วนโดยพลการจนทำให้การเพาะปลูกเสียหายพ่ะย่ะค่ะ”
เมื่อได้ฟังข่าวดีว่าปุ๋ยนี้จะยังประโยชน์แก่ราษฎรนับหมื่น คังซีย่อมทรงยินดีและโล่งพระทัย
ทว่าเมื่อนึกถึงว่าอุบายอันเป็นคุณต่อการเกษตรนี้มาจากตำหนักเสียนอัน ในพระทัยกลับปั่นป่วนด้วยความคิดนานัปการ รสชาติขมหวานปะปนจนยากแยกแยะ
