“ฟางซูเหวิน ตอนนั้นเจ้าวางแผนจะพาแม่กับฟางชิงเยว่ไปอยู่เซินโจว ข้าเคยคัดค้านหรือไม่? ตั้งแต่ต้นจนจบ ข้าเคยพูดคำว่า ‘ไม่’ สักคำหรือ? เจ้าบอกว่าคนหนึ่งเป็นแม่แท้ ๆ ของเจ้า อีกคนเป็นหลานสาวแท้ ๆ จะไม่ดูแลไม่ได้ ก็ได้ ตอนนั้นข้าฟังเจ้า วางงานในมือลง แล้วซื้อตั๋วไปรับพวกนาง”
“หลายปีมานี้ ข้าไม่พูดหรอกว่าข้าเลี้ยงฟางชิงเยว่แทนน้องชายเจ้า แต่ค่าแทรกชั้นเรียนของฟางชิงเยว่ตอนนั้นไม่ใช่ข้ากับเจ้าจ่ายหรือ? ค่าเล่าเรียนกับค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ทุกปีไม่ใช่ข้ากับเจ้าจ่ายหรือ? ห้องที่นางกับแม่เช่าอยู่ ก็ไม่ใช่ว่าข้ากับเจ้าจ่ายค่าเช่าให้พร้อมกันไปด้วยหรือ?”
“เรื่องพวกนั้นช่างมันเถอะ ข้าก็ไม่อยากคิดเล็กคิดน้อยถึงเพียงนั้น แต่ตอนนี้น้องชายเจ้าพ้นโทษออกมาแล้ว กลับไม่ทำอะไรสักอย่าง กินของเรา ดื่มของเรา อยู่บ้านเรา ราวกับปรสิต ฟางซูเหวิน เจ้าไม่คิดว่านี่มันเกินไปหน่อยหรือ?”
“...”
เสียงทะเลาะจากด้านนอกดังขึ้นเรื่อย ๆ ฟางจือเว่ยขยี้ตาที่ปวดล้า มือยันเตียง ค่อย ๆ ลุกขึ้นนั่ง
เขายกมือขยี้ผมยุ่ง ๆ อีกครั้ง แล้วถอนหายใจออกมาอย่างไร้สาเหตุ
คนเลวในโลกนี้มีมากเกินไป มหาวิทยาลัยกาลเวลาก็ขาดคน เลยส่งพ่อครัวอย่างเขามาที่นี่
มหัศจรรย์ชะมัด
เสียงทะเลาะด้านนอกยังคงดังไม่หยุด ความคิดของฟางจือเว่ยค่อย ๆ ล่องลอยไปไกล
คนที่กำลังทะเลาะกันคือพี่สาวแท้ ๆ ของร่างเดิม ฟางซูเหวิน กับพี่เขยแท้ ๆ โจวเซิงไฉ และต้นเหตุของการทะเลาะย่อมเป็นร่างเดิม
บิดาของร่างเดิมเสียชีวิตจากอุบัติเหตุตั้งแต่เขายังเล็ก ทิ้งให้เขา มารดา และพี่สาวพึ่งพาอาศัยกัน
มารดาของร่างเดิมไม่เคยเรียนหนังสือ ทั้งยังออกไปทำงานนอกบ้านไม่ได้เพราะต้องเลี้ยงลูกสองคน จึงได้แต่ทำไร่ทำนาอยู่บ้านหาเลี้ยงชีพ ครอบครัวสามคนมีชีวิตขัดสนอย่างยิ่ง
โชคดีที่ผลการเรียนของร่างเดิมไม่เลว อย่างน้อยก็เป็นความหวังริบหรี่ให้ครอบครัวนี้
ฟางซูเหวินพี่สาวของร่างเดิมลาออกจากโรงเรียนตั้งแต่อายุยังน้อย ออกไปทำงานหาเงินส่งเสียร่างเดิมเรียนหนังสือ ส่วนร่างเดิมก็ไม่ทำให้ผิดหวัง จากหมู่บ้านทุรกันดารเข้ามาเรียนในอำเภอเล็ก ๆ สุดท้ายก็กลายเป็นนักศึกษามหาวิทยาลัยเพียงคนเดียวในตระกูลใหญ่ของพวกเขา
แม้ท้ายที่สุดร่างเดิมจะสอบติดมหาวิทยาลัยเอกชน แต่ในใจมารดากับพี่สาวของเขา เขาก็เก่งมากแล้ว
ในเวลานั้น ร่างเดิมเองก็ภูมิใจในตัวเองอย่างยิ่ง
ทุกอย่างกำลังมุ่งหน้าไปสู่อนาคตที่งดงาม ทว่าฟ้ากลับไม่เป็นใจ ร่างเดิมยังไม่ทันไปรายงานตัวที่มหาวิทยาลัย มารดาก็ล้มป่วยเพราะตรากตรำมานาน ค่ารักษาพยาบาลมหาศาลบีบให้เขาจำต้องสละโอกาสเข้าเรียนมหาวิทยาลัย
ตอนนั้นร่างเดิมเสนอว่าอยากสอบซ้ำอีกครั้ง พี่สาวก็เห็นด้วย และเป็นนางที่ส่งเสียเขาเรียนซ้ำ
หลังจากเรียนซ้ำแล้วเข้าสอบเข้ามหาวิทยาลัยอีกครั้ง ทุกอย่างก็ยังไม่เปลี่ยนแปลง
ราวกับคำชมที่ทุกคนมอบให้เขาในวัยเด็กได้ใช้โชคชะตาของเขาไปจนหมด ถึงตอนนั้นร่างเดิมจึงตระหนักขึ้นมาอย่างกะทันหันว่า ตนเองไม่ได้ฉลาด และอาจไม่มีพรสวรรค์ในการเรียนหนังสือด้วยซ้ำ
ใต้หล้ามีวีรบุรุษดุจปลาที่ว่ายทวนกระแสน้ำ เขาเป็นเพียงปลาเล็ก ๆ ที่เกิดในหุบเขา ต่อให้ข้ามภูเขายังทำไม่ได้ แล้วจะไปถึงบึงใหญ่ภายนอกได้อย่างไร
เมื่อเรื่องมาถึงขั้นนี้ ร่างเดิมจึงเลือกลงใต้ไปทำงาน ปีถัดมาเขาได้พบหญิงสาวที่ดีคนหนึ่ง ทั้งสองรู้จักและรักกัน ก่อนจะเข้าสู่พิธีวิวาห์และมีบุตรสาวด้วยกันในเวลาไม่นาน
ร่างเดิมครุ่นคิดอยู่นาน ก่อนตั้งชื่อบุตรสาวว่าฟางชิงเยว่
ปีแรกที่ฟางชิงเยว่เกิด สองสามีภรรยาร่างเดิมพาลูกกลับบ้านไปฉลองปีใหม่ เพราะแย่งซื้อตั๋วไม่ทัน สุดท้ายจึงเดินทางอ้อมไปอ้อมมาและจ่ายเงินติดรถญาติกลับบ้าน
ญาติของครอบครัวร่างเดิมเป็นพวกที่เห็นคนจนแล้วรังเกียจ เห็นคนรวยแล้วกลัว ตลอดทางพูดจาเหน็บแนมแฝงความหมายอยู่ไม่น้อย—
‘จือเว่ยเอ๋ย พูดจริงนะ ปีนี้เจ้าอายุยี่สิบสามแล้วใช่ไหม? ตอนอายุเท่าเจ้า ข้าซื้อรถแล้วนะ ไม่เหมือนเจ้าที่ยังต้องพาเมียกับลูกเบียดรถญาติมา’
‘เมื่อก่อนตอนเด็กเจ้าเรียนเก่ง พวกเรานึกว่าเจ้าจะไม่เหมือนคนอื่น ใครจะคิดว่าสุดท้ายแม้แต่เรียนซ้ำก็ยังสอบเข้ามหาวิทยาลัยไม่ได้ พูดไปแล้วเจ้ากับข้าที่เรียนไม่จบมัธยมต้นก็ไม่ต่างกัน ข้ายังออกไปทำงานหาเงินก่อนเจ้าตั้งหลายปี’
‘ตอนนี้เจ้าทำงานตัดผ้าในโรงงานสิ่งทอใช่ไหม? งานหนักเหมือนกันนะ เงินที่ได้ก็เป็นเงินจากหยาดเหงื่อ ข้าคิดค่าน้ำมันแค่ครึ่งเดียวก็แล้วกัน เจ้าออกค่าทางด่วนเพิ่มอีกหน่อยก็พอ’
‘โชคดีที่ข้าขับรถมาส่งพวกเจ้า ไม่อย่างนั้นลงจากรถไฟความเร็วสูงแล้ว พวกเจ้าต้องค้างในเมืองหนึ่งคืน วันรุ่งขึ้นนั่งรถโดยสารกลับอำเภอ จากนั้นต่อรถส่วนตัวไปตำบล สุดท้ายยังต้องนั่งมอเตอร์ไซค์อีกหลายลี้กว่าจะถึงบ้าน’
‘...’
ที่จริงหลังจากร่างเดิมลงใต้ไปทำงาน เขาก็ได้ยินคำพูดทำนองนี้มาไม่น้อย แต่คราวนี้ไม่รู้เพราะเหตุใด เมื่ออยู่ต่อหน้าภรรยาและลูก คำพูดเหล่านั้นกลับทิ่มแทงใจเขาอย่างล้ำลึก
ความอัดอั้นและความผิดหวังที่สะสมมานานทำให้สภาพจิตใจของร่างเดิมเปลี่ยนไป เขาอยากพลิกชีวิต อยากหาเงินก้อนโต อยากทำให้คนที่เคยดูถูกเขาต้องเสียใจ
แต่ร่างเดิมไม่มีทั้งเงินทุนตั้งต้น ไม่มีเส้นสาย ไม่มีสติปัญญาเหนือคนทั่วไป และไม่มีฝีมือโดดเด่น อยากหาเงินพลิกชีวิตจะเป็นเรื่องง่ายได้อย่างไร สุดท้ายกลับยิ่งก่อหนี้พอกพูน
ด้วยเหตุบังเอิญ ร่างเดิมได้เข้าไปพัวพันกับการพนันออนไลน์ มันเหมือนยาเสพติด นับแต่นั้นก็ถอนตัวไม่ขึ้น
ระหว่างนั้นร่างเดิมเคยชนะอยู่บ้าง แต่ส่วนใหญ่กลับแพ้พนัน
ถึงกระนั้นร่างเดิมก็ยังไม่สำนึก การพนันออนไลน์กลายเป็นวังวนที่ดูดเขาเข้าไป และเมื่อถูกกลืนเข้าไปแล้วก็ไม่มีวันหวนกลับ
เงินเก็บที่ครอบครัวเล็ก ๆ อุตส่าห์สะสมมายากเย็นถูกเขาผลาญจนหมดแล้วยังไม่พอ ร่างเดิมเริ่มกู้หนี้ยืมสิน ไปยืมคนใกล้ตัวก็ยังไม่พอ จึงหันไปกู้เงินทางอินเทอร์เน็ตอีก
แรก ๆ ยังพอหยิบยืมจากทางนี้ไปโปะทางนั้นได้ จนก้อนหนี้พอกใหญ่ขึ้นเรื่อย ๆ เรื่องพนันออนไลน์ก็ปิดบังต่อไปไม่ไหว โทรศัพท์ทวงหนี้จากสารพัดเจ้าหนี้โทรกระหน่ำหาครอบครัวและเพื่อนฝูงของร่างเดิมราวกับสายฝน
เวลานั้นร่างเดิมได้ผุพังลงอย่างเงียบงันไปแล้ว
เขารู้ดีว่าตนเองไม่มีทางชดเชยความเสียหายจากการพนันออนไลน์ได้ จึงเล่นละครฆ่าตัวตาย เรียกความสงสารจากมารดา พี่สาว และภรรยาได้สำเร็จ หญิงทั้งสามช่วยกันรวบรวมเงินกว่าสามแสนหยวนมาอุดรูรั่ว
ทั้งสามคิดว่าร่างเดิมจะหยุดมือและกลับตัวกลับใจเสียที ใครจะรู้ว่าคนที่เคยได้เงินเร็วและติดการพนันเข้าแล้วอย่างร่างเดิม ไม่มีทางสงบใจตั้งหน้าตั้งตาทำงานได้อีก
คราวนี้ร่างเดิมไม่ได้เล่นพนันออนไลน์ต่อ แต่หันไปเล่นพนันนอกสถานที่ ภรรยาของเขาเป็นคนแรกที่จับได้ นางทนต่อไปไม่ไหว จึงขอหย่า
ร่างเดิมย่อมไม่ยินยอม แม้กระทั่งใช้ลูกของทั้งคู่ข่มขู่นาง ประกาศว่าหย่าได้ แต่ห้ามพาลูกไป
ทว่าภรรยาของร่างเดิมตัดสินใจแน่วแน่แล้วว่าจะหย่า นางไม่อยากยื้ออยู่กับร่างเดิมอีกต่อไป จึงยอมทำตามข้อเรียกร้องทุกอย่างของเขา ขอเพียงหย่าให้เร็วที่สุด
เดิมทีนางตั้งใจจะรอให้หย่าและตั้งหลักได้ก่อน แล้วค่อยแย่งสิทธิ์เลี้ยงดูบุตรสาววัยสามขวบจากร่างเดิม ทว่าแผนการตามการเปลี่ยนแปลงไม่ทัน ไม่นานนางก็มีแฟนใหม่ และมีลูกอีกคนในเวลาไม่นาน
ที่ร่างเดิมแย่งสิทธิ์เลี้ยงดูลูก ก็เพียงเพราะอยากกลั่นแกล้งนางเท่านั้น เขายังดูแลตัวเองแทบไม่ไหว หลังหย่าจึงส่งลูกกลับบ้านเกิดให้มารดาเลี้ยง
หลังหย่า ร่างเดิมยังคงหลงผิด ไม่เพียงเลิกพนันไม่ได้ แต่ยังก่อเหตุฉ้อโกง สุดท้ายก็ส่งตัวเองเข้าเรือนจำจนได้ ถูกขังอยู่นานถึงสิบปี
ตลอดสิบปีนั้น ร่างเดิมถูกควบคุมตัวและอบรมอยู่ในเรือนจำ บุตรสาวอยู่ในการเลี้ยงดูของมารดา พี่สาวสงสารหญิงชรากับเด็กน้อยที่อยู่บ้านเกิดแล้วถูกรังแกและถูกคำครหากดดัน จึงพาทั้งสองมาอยู่ในเมืองที่นางกับสามีทำงาน
สามีภรรยาพี่สาวของร่างเดิมเปิดร้าน ‘ร้านเส้นสด’ ในตลาดสดเมืองเซินโจว ขายเส้นบะหมี่สด แผ่นเกี๊ยว แผ่นห่อเกี๊ยวน้ำ และผลิตภัณฑ์จากแป้งชนิดอื่น ๆ ส่วนมารดาของร่างเดิมช่วยงานจิปาถะ
ชีวิตครอบครัวไม่ได้ลำบาก แต่ก็ไม่ได้ดีมากนัก
จนกระทั่งร่างเดิมพ้นคุก ชีวิตอันสงบสุขก็ถูกทำลายลง
หลังออกจากเรือนจำ ร่างเดิมเอาแต่หมกตัวอยู่ในห้องเช่า ไม่ทำงานทำการ แถมยังต้องให้คนคอยปรนนิบัติเรื่องกินอยู่
แรก ๆ ทุกคนยังเข้าใจว่าเขาไม่ได้สัมผัสสังคมมานาน จึงต้องใช้เวลาปรับตัวบ้าง แต่เวลาผ่านไปนานเข้า ใครจะทนปรสิตที่เอาแต่นั่งชูคออยู่บ้านได้
ดังนั้นวันนี้พี่สาวกับพี่เขยของร่างเดิมจึงทะเลาะกันอย่างรุนแรง คำพูดที่พี่เขยกล่าวก็พูดให้ร่างเดิมฟังด้วย หวังให้เขารู้จักประมาณตน
ชีวิตในเรือนจำสิบปีได้กัดกร่อนนิสัยของร่างเดิมจนหมดสิ้น เขาไม่ใส่ใจคำตำหนิของพี่เขยแม้แต่น้อย กลับยิ่งหน้าด้านกว่าเดิม
ร่างเดิมมองข้ามความยากลำบากของคนรอบข้างทุกคน ทำตามใจตนเองเช่นเดิม ไม่สนใจว่ามารดาที่เจ็บป่วยบ่อยต้องเหน็ดเหนื่อยดูแลเขากับลูกไม่หยุด ไม่สนใจว่าพี่สาวก็มีครอบครัวเล็ก ๆ ของตัวเอง และยิ่งไม่สนใจความอ่อนไหวเปราะบางของบุตรสาว
นานวันเข้า ร่างเดิมก็กลับไปเป็นเหมือนเดิมอีกครั้ง ทั้งเล่นพนัน ฉ้อโกง กระทั่งเริ่มดื่มเหล้าหนัก เมื่อมีประวัติอาชญากรรมจึงกู้เงินออนไลน์ไม่ได้ เขาก็หันไปกู้เงินนอกระบบดอกเบี้ยโหดแทน
เมื่อเรื่องแดงขึ้นอีกครั้ง ร่างเดิมเลือกหนี ทิ้งปัญหาทั้งหมดไว้ให้ครอบครัว
เจ้าหนี้ตามหาเขาไม่พบ จึงคอยรังควานครอบครัวของพี่สาว รวมถึงมารดาและบุตรสาวของเขาไม่หยุด
ระหว่างถูกทวงหนี้ครั้งหนึ่ง มารดาของร่างเดิมเกิดอาการหัวใจวายเฉียบพลันและเสียชีวิต ส่วนพี่สาวของเขาก็หย่ากับสามี ครอบครัวที่เคยดี ๆ แตกสลายลงนับแต่นั้น
ร่างเดิมยังกลายเป็นฝันร้ายของบุตรสาว ทุกครั้งที่เข้าเรียน นางกลัวว่าคนทวงหนี้จะโผล่มาหน้าห้องเรียน ระหว่างทางกลับบ้านก็กลัวว่าจะถูกดักจับ ลักพาตัวไปทำให้อับอาย นางจมอยู่ในความหวาดผวาตลอดเวลา
ทั้งที่ยังไม่บรรลุนิติภาวะ นางก็ป่วยเป็นโรคซึมเศร้ารุนแรง และจบชีวิตอันเยาว์วัยลงตั้งแต่อายุยังน้อย
ส่วนร่างเดิมนั้น ลักลอบหนีออกนอกประเทศไปได้ไม่กี่ปี ก็มีจุดจบเป็นความตายเช่นกัน