ไม่ว่าภาษีในยามนี้จะชวนให้ขุ่นเคืองเพียงใด รถม้าผุพังอย่างต้าซ่งก็ยังต้องเคลื่อนไปข้างหน้า
วันที่ 13 เดือนห้า เฉินตงถือเอกสารกองใหญ่เดินเข้าไปในตำหนักเหวินเต๋อ
เขาถวายรายงานสรุปนโยบายใหม่ “การจัดสรรที่นาและให้เช่าทำกิน” ตลอดครึ่งปีที่ผ่านมาแก่จ้าวหนิง
ที่นา 700,000 หมู่เมื่อปีก่อน แทบทั้งหมดถูกให้เช่าออกไปแล้ว
ทว่าขณะนี้ก็เผยให้เห็นปัญหาหลายประการเช่นกัน
หนึ่ง การจัดทำบัญชีที่นาให้เช่าสับสนวุ่นวายอย่างยิ่ง
เจ้าหน้าที่กรมเกษตรมีจำนวนไม่มาก ผู้ลงมือปฏิบัติงานจริงเบื้องล่างคือเสมียน ทว่ากรมเกษตรขาดข้อมูลทะเบียนราษฎรอย่างละเอียด
เรื่องนี้เกี่ยวข้องกับความร่วมมือระหว่างหน่วยงาน จำต้องประสานกับฮู่ปู้ (กรมคลัง) แต่ทั้งสองฝ่ายกลับเริ่มโต้เถียงกันอีกครั้ง
ทางกรมเกษตรกล่าวว่า ฮู่ปู้ไม่ให้ความร่วมมือกับพวกเราเพียงพอ!
ทางฮู่ปู้โต้ว่า ยามนี้กำลังทำศึก แนวหน้าขาดแคลนเสบียงอย่างหนัก พวกเราทำงานล่วงเวลาติดต่อกันหลายวันจนแทบไม่ได้นอนแล้ว!
เห็นรอยคล้ำใต้ตาของข้าหรือไม่?
ไม่มีเวลาจริง ๆ มาจัดการเรื่องนี้!
ทั้งสองฝ่ายยืดเยื้อถกเถียงกันอยู่นาน สุดท้ายก็ทำอะไรไม่ได้ ในเมื่อไม่อาจตรวจสอบให้แน่ชัด กรมเกษตรจึงเริ่มต้นใหม่ บันทึกชื่อผู้เช่าที่นาทั้งหมดอีกครั้ง
จากนั้นก็ทำได้เพียงแยกส่งเอกสารไปตามเส้นทาง มณฑล และอำเภอ ให้หน่วยงานเบื้องล่างส่งต่อไปเพื่อให้ขุนนางท้องถิ่นตรวจสอบ
นี่คือปัญหาใหญ่ที่สุดที่พบในการดำเนินนโยบายใหม่ของหน่วยงานใหม่
อย่างไรเสีย ในสมัยโบราณก็ไม่มีระบบสารสนเทศอันทันสมัย ไม่ต้องพูดถึงข้อมูลขนาดใหญ่ คอมพิวเตอร์ หรือโทรศัพท์
