พอได้ยินคำว่า “อำพันหลวง” คนทั่วไปมักนึกเป็นอย่างแรกว่า ว้าว นี่มันของที่เทพเซียนใช้กันเลยนี่นา! เพราะชื่อมีคำว่า “มังกร” อยู่ ฟังดูสูงส่งหรูหราสุด ๆ
แต่ความจริงล่ะ? มันไม่ได้ลึกลับหรือดูดีขนาดนั้นหรอก ที่จริงมันเป็นสิ่งที่ปลาวาฬหัวทุย “ผลิต” ขึ้นในท้อง แล้วขับถ่ายออกมานอกร่างกาย
พูดง่าย ๆ ก็คือมันเป็นของเสียจากปลาวาฬ แช่อยู่ในทะเลหลายปี ผ่านลมทะเลพัดผ่านและแสงแดดแผดเผา จนค่อย ๆ แข็งตัวและส่งกลิ่นหอม สุดท้ายก็กลายเป็นของที่มีค่าอย่างมหาศาล
ใช่แล้ว โดยเนื้อแท้มันก็คือขี้ปลาวาฬเวอร์ชันอัปเกรดสุดหรูนั่นเอง
แต่ขี้ปลาวาฬก้อนนี้ไม่ธรรมดาเลย
กลิ่นของมันมีเอกลักษณ์และติดทนนาน ในสมัยโบราณ มันเป็นของล้ำค่าที่ถวายแด่ราชสำนัก
ส่วนในยุคปัจจุบัน มันคือ “ตัวพ่อเบื้องหลัง” ของน้ำหอมชั้นยอด
ถ้าบนฉลากส่วนผสมใต้ขวดน้ำหอมแบรนด์ดังเขียนว่า “ambergris” ก็เหมือนติดป้ายทองคำไว้เลยทีเดียว ไม่เพียงทำให้กลิ่นน้ำหอมนุ่มนวลขึ้น แต่ยังช่วยให้กลิ่นติดผิวแน่น ไม่จางหายไปตั้งครึ่งวัน
เพราะอย่างนี้ ราคาอำพันหลวงจึงแพงเป็นธรรมดา อำพันหลวงคุณภาพดีมีราคาต่อกรัมสูงกว่าทองคำได้อย่างง่ายดาย จะแพงกว่าสามสี่เท่าหรือมากกว่านั้นก็ไม่ใช่เรื่องแปลก
คนที่ค้นพบสิ่งนี้เป็นกลุ่มแรกก็คือบรรพบุรุษของพวกเรานี่แหละ
ในสมัยราชวงศ์ฮั่น ชาวประมงแถบชายฝั่งมักจับมันขึ้นมาได้บ่อย ๆ ตอนเพิ่งเก็บขึ้นมา มันเป็นก้อนเปียกแฉะ ส่งกลิ่นคาวเหม็นฉุนจมูก แต่พอตากแห้งแล้วกลับส่งกลิ่นหอมชวนให้หลงใหล
